Săn bắc cực quang quẻ ở Canada

Bầu trời lóng lánh và chuyển đổi màu sắc liên tục. Chúng chuyển động mãnh liệt, lúc nhảy múa uốn lượn nhấp nhô, lúc bắn lên trời như pháo hoa. Nếu có giàn nhạc phụ họa, nơi đây chẳng khác gì một sân khấu tràn ngập ánh sáng lộng lẫy.

browser not support iframe.

Chuyến đi săn trước tiên

Một ngày mùa đông cuối tháng 2. Khoảng 11 giờ đêm, nhị phụ vương con tôi náo nức tài xế ra vùng ngoại thành  phía Bắc TP Calgary – Canada với kỳ vọng sẽ chiêm ngưỡng được một màn chuyển động đầy màu sắc bắc cực quang quẻ (Northern Lights), hay còn gọi Aurora Borealis, trên bầu trời quang quẻ mây. Chúng tôi chưa hề thấy chúng trong đời, và thông tin về sự xuất hiện của chúng chỉ gói gọn trong một quý khách dạng tin do cơ quan dự báo thời tiết sinh sản, với dự đoán đúng đắn là 35%.  

Tuy nhiên, với những người yêu thích thiên văn học, các thợ chụp ảnh sống ở xứ sở lá phong này đều biết, nhờ vị trí nằm vùng cận Bắc Cực, lại ít bị ô nhiễm ánh sáng nên Canada trở thành  một trong những nơi hoạt động cực quang quẻ mạnh mẽ và đẹp nhất trái đất. khác lạ, các thị trấn thuộc lãnh thổ phía Bắc Canada như Yellowknife, Whitehorse, Iqaluit,… là những nơi tần xuất cực quang quẻ thường xuyên xuất hiện nhất. Thế nên, sẽ không ngạc nhiên khi hồ hết các đơn vị lữ khách khi tới đây đều khai thác loại hình ngắm cực quang quẻ, với lời chào mời thú vị: du khách có 90% thời cơ ngắm hiện tượng kỳ thú này. 

Hơn thế, trong suốt mùa Đông, từ tháng 10 tới tháng 4 năm sau, thời khắc Aurora hay xảy ra, cả vùng Bắc Mỹ nói chung với các tỉnh Alberta, British Columbia, Saskatchewan,… những tỉnh Tây bắc Canada nói riêng cũng được “ăn theo” quan sát tuyệt tác nghệ thuật từ vũ trụ này. 

Kết quả chuyến đi trước tiên săn cực quang quẻ trước tiên vào tháng 2/2021. Ảnh Trần Thế Dũng

Rẽ vào đoạn đường đất vắt qua cánh đồng cỏ phủ đầy tuyết trắng cùng những trang trại nằm tản mát tĩnh mịch giữa đêm đen, từ trong xe, chúng tôi nhìn lên bầu trời. Chẳng có dấu hiệu khác thường ngoài muôn nghìn ánh sao lóng lánh trôi lững lờ. Chạy thêm một đoạn, chúng tôi phát hiện một đám mây mờ hướng Tây bắc và nhường nhịn như nó óng ánh, thoắt sáng thoắt tối. Phải quay lại tìm đường chạy ngay về phía đó để nhìn cho rõ. 

Vẫn không thấy đám mây áng lên màu xanh lá mạ – một tín hiệu thường thấy  khi cực quang quẻ xuất hiện nhưng nhiều người chuyên đi “săn Aurora” hay kể, nhưng tâm linh cộng thêm những điểm lạ thất thường chung quanh đám mây khiến chúng tôi tin rằng đây chính là cực quang quẻ.

Mặc dù ngoài trời lúc này âm 20 độ C, chúng tôi quyết định mang máy ảnh ra chụp bằng kỹ thuật phơi sáng, do máy ảnh tập hợp ánh sáng lâu hơn mắt người. Kết quả thực tuyệt diệu: một quần ánh sáng xanh tựa dải lụa trên nền trời đầy sao hiện trên màn hình máy ảnh. 

Chuyến đi săn Aurora trước tiên, bằng sự nỗ lực của quý khách dạng thân, chúng tôi đã phát hiện và chụp được “nàng”, dù chưa lộng lẫy, diệu kỳ nhưng cũng đã truyền cảm hứng để chúng tôi tiếp tục tìm hiểu và tiếp nhận nhiều kinh nghiệm hữu dụng.  

Bí quyết săn tìm “nàng”

Hoạt động cực quang quẻ được tàu vụ trụ giám sát và tất cả dữ liệu về level hoạt động của chúng được chuyển đổi thành chỉ số Kp, với mức dao động từ 0 tới 9.  Chỉ số Kp càng cao thì tài năng diễn ra cực quang quẻ càng lớn. 

Cực quang quẻ xuất hiện trong chuyến đi săn vào tháng 3/2021. Ảnh Trần Thế Dũng

Từ Kp 5 trở lên được các nhà khoa học cảnh báo là cơn bão địa từ, hoặc cơn bão gió mặt trời, vì chúng có thể gây sự cố cho đài phát thanh, lưới điện quốc gia,… Thế nhưng, với những người yêu thích thiên văn học, các thợ chụp ảnh thì cường độ này đã lóe lên tia hy vọng được trải nghiệm màn chuyển động mãnh liệt nhất của ánh sáng. 

Tuy nhiên, thời cơ ấy chỉ mới được 50%, phần còn lại là yếu tố thời tiết. Phải là trời trong, quang quẻ mây. Cường độ và thời kì Aurora hoạt động mạnh mẽ đúng như cơ quan dự báo thời tiết, chứ rủi ro gặp phải là chúng khi ẩn khi hiện, lúc mờ lúc tỏ như cô gái mới lớn đỏng đảnh. 

Vào những đêm dự báo cực quang quẻ xuất hiện, với level từ Kp 5 trở lên, chúng có thể trải dài hàng nghìn km, vì thế nhiều tài năng sẽ ngắm được “nàng” ở hồ hết mọi nơi tại tỉnh Alberta, miễn sao lúc nửa đêm khi trời tối nhất và không bị ô nhiểm ánh sáng từ khu thị trấn, khu dân cư, trăng Rằm. Sự phát tán ánh sáng nhân tạo hoặc trời sáng trăng sẽ gây trở ngại cho việc theo dõi, làm giảm tài năng hiển thị màu sắc của cực quang quẻ, thậm chí khi tự sướng sẽ cho kết quả không trung thực.

Nếu chưa có kinh nghiệm, tốt hơn hết, nên đi về vùng nông thôn phương Bắc, tìm tới những đoạn đường quê yên tĩnh, bóng tối dày đặc. Ngoài ra, tham khảo quý khách dạng đồ các điểm săn Aurora trên trang web của Hội người đi săn cực quang quẻ tỉnh Alberta. 

Có điều, các mẹo trên để giúp mọi người đơn giản tiếp cận “đèn phương Bắc”, nhưng không ai dám chắc khi nào nó lộ diện, vì đây là hiện tượng gió mặt trời, ngoài tầm kiểm soát của loài người. Ngay các quý khách dạng tin dự báo cũng chỉ đưa ra mức độ đúng đắn từ 35-50%, chưa kể vào giờ chót nó tăng giảm level hoặc mất hút không chừng.    

Cực quang quẻ xuất hiện trong chuyến đi săn thứ năm vào tháng 4/2021. Tác giả sử dụng kỹ thuật Time-lapse rồi sử dụng khoảng 200 bức ảnh trong 4 chuyến đi để ghép thành một clip ngắn chỉ vài chục giây để thấy sự chuyển động, màu sắc lộng lẫy của cực quang quẻ. Ảnh Trần Thế Dũng

Theo đuổi tới cùng

Sau chuyến đi trước tiên, chúng tôi tiếp tục theo đuổi thêm ba lần, song chỉ một lần chụp được “cô nàng nhảy múa” trong thời kì rất nhanh chóng. Sự kiên trì, dẻo dai của chúng tôi cũng tới lúc được tưởng thưởng xứng đáng. 

Đó là thời khắc gần nửa đêm một ngày cuối tháng 4, tiết trời vùng Alberta đang lập xuân, cũng là cuối mùa săn bắc cực quang quẻ tại Canada. Trên đoạn đường hẻo lánh thuộc TP Airdrie, cách nhà hơn 50km, tôi và một thợ chụp ảnh người Việt sống tại Calgary tài xế đi tìm nơi thích hợp, sẵn sàng cuộc săn sau khi nhận được thông tin đêm nay cực quang quẻ sẽ xuất hiện với level KP 6 cùng nhiều dấu hiệu tích cực.

Có vẻ như chúng tôi tới muộn vì giờ này ở mọi ngóc ngỏng khu vực trang trại  Airdrie đều có ô tô của dân mê chụp cực quang quẻ đậu sẵn. Chưa kể, xe chạy xuôi ngược, nhanh nhảu đi tìm chỗ như đi xem khúc côn cầu. Đúng là có sự rồ dại trong chuyện chạy theo một thứ trên trời. sau cuối, chúng tôi tìm được một nhà kho cũ nát giữa đồng không mông quạnh để làm tiền cảnh cho những bức ảnh sắp sửa ra đời.  

thời kì trôi qua, chúng tôi vẫn ngồi căng mắt hy vọng, quên cả cái lạnh âm 6 độ C. Thỉnh thoảng, tôi hướng về phía Bắc hoặc Tây bắc để chụp kiểm tra sự chuyển biến của bầu trời đang hiện lên sắc màu xanh ngọc. Chợt, òa, nó đã lộ diện!

Ánh sáng cực quang quẻ lộng lẫy, tráng lệ xuất hiện ở tỉnh Alberta – Canada. Ảnh Đỗ Thành

Chúng tôi cùng thốt lên khi thấy bầu trời mở đầu lóng lánh trước khi phun trào hình cánh cung và chuyển đổi màu sắc liên tục từ vàng, lục, lam tới màu tím. Rồi “bùm”, chúng chuyển động mãnh liệt, lúc nhảy múa uốn lượn nhấp nhô, lúc bắn lên trời chẳng khác pháo hoa. Hãy tưởng tượng nếu lúc này có giàn nhạc giao hưởng phụ họa thì nơi đây sẽ trở thành một sân khấu tràn ngập ánh sáng lộng lẫy, ảo diệu với nhiều cung bậc.

Chúng tôi như bị chúng thôi miên, bấn loạn, thủ công lóng ngóng rồi nhanh chóng chuyển sang chụp Time-lapse (chụp tự động liên tục nhiều ảnh với độ phơi sáng bằng nhau) để kịp bắt lấy sự thay đổi của cực quang quẻ và ghép làm video khi cần, dù chụp thể loại này sẽ làm giảm tuổi thọ máy ảnh.  

Trở về nhà lúc hơn 3h sáng, chúng tôi vừa đói vừa khá mệt nhưng cảm xúc vẫn dâng trào. Hỏi lần sau có đi nữa không, vị thợ chụp ảnh san sẻ: “Săn cực quang quẻ tương tự đi câu cá, ngoài việc giúp người câu thui rèn đức tính nhẫn nại, kiềm chế nóng tính thì cần quan sát, động não tìm hiểu con mồi; một khi đã câu được cá thì lần sau sẽ mong trúng được cá lớn hơn”.

Theo chuyện thần thoại La Mã, Aurora là tên nữ thần rạng đông du hành từ đông sang tây để thông tin về sự xuất hiện của mặt trời, nhưng trong thiên văn học, Aurora có tức thị cực quang quẻ – một hiện tượng quang quẻ học kỳ thú xuất hiện trên bầu trời về đêm ở những nơi nằm gần bắc cực và nam cực của Trái đất. Chúng sinh ra do một luồng các hạt plasma từ gió mặt trời đi vào bầu khí quyển trái đất và tương tác với các phân tử, nguyên tử nitơ, oxy và kích thích các phân tử này phát ra ánh sáng (Aurora) với đủ sắc màu: xanh lá mạ, xanh lam, hồng, đỏ và tím cùng âm thanh lách cách hoặc tiếng rích. Thường những tia cực quang quẻ sáng rõ ở cao độ 100 km và bao phủ bầu trời rộng lớn.

Trần Thế Dũng (đơn vị Du lịch Thế Hệ Trẻ TP.HCM)

Theo: https://khachsanthanhdong.com/

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *