Tết của công tử tiệm vàng giàu nhất phố cổ Hà Nội

Tết xưa của người giàu ở phố cổ Hà Nội quan yếu nhất là mâm cơm tất niên, ngoài bánh chưng, dưa hành thì không thể thiếu món canh bóng tôm nõn, cà cuống, măng tây của Pháp nấu cua bể.

browser not support iframe.
Công tử tiệm vàng giàu nhất phố cổ Hà Nội kể chuyện Tết xưa

Trong buổi chiều cuối năm, dù bận rộn với công việc bốc thuốc đông y và sẵn sàng Tết, ông Phạm Ngọc Giao vẫn dành chút ít thời kì rảnh để trò chuyện cùng tôi về “vị” Tết xưa của người giàu Hà Nội.

Ông Giao là đàn ông thứ 4 trong 8 người con của chủ tiệm vàng “Sư Tử” nổi tiếng nhất nhì phố Hàng Bạc một thời. ba mẹ ông là vợ chồng cụ Phạm Văn Thanh – Phạm Thị Tề từng là người nổi tiếng tài giỏi trong giới buôn vàng bạc của miền Bắc.

Đã tròn 80 tuổi nhưng ông vẫn rất sáng láng, nhớ rõ từng mốc thời kì phát triển của tiệm vàng và những kỷ niệm về ngày Tết xưa cùng những món ăn “đắt đỏ” chỉ những nhà có điều kiện mới dám mua về sử dụng.

Mâm cơm tất niên với nhiều “sơn hào hải vị”

Năm 1936, từ 2 lạng vàng đi vay, ba mẹ ông Giao đã gây dựng nên 1 tiệm vàng nổi tiếng khắp miền Bắc. Thuở ấy, miền Nam nổi tiếng với tiệm vàng Kim Thành, thì miền Bắc được mọi người biết tới tiệm vàng Sư Tử trên phố hàng Bạc.

Vợ chồng cụ Phạm Văn Thanh – Phạm Thị Tề, chủ tiệm vàng Sư Tử nổi tiếng nhất nhì Hà Nội một thời.

Sau 3 năm gây dựng, với tôn chỉ “lấy công làm lãi”, tiệm vàng của gia đình ông Giao ngày một thịnh vượng. Nói tới vàng Sư Tử họ nể nhất là vàng chuẩn.

“Trong nhà tôi hồi đó có không biết bao nhiêu vàng, cậu mợ (bố, mẹ) tôi mua liên tục 3 căn nhà trong 3 năm. tuần tự là nhà 22 Hàng Vôi, 45 Hàng Bè và nhà 96 Cầu Gỗ”, ông Giao nhớ lại thời kỳ huy hoàng của tiệm vàng.

Ông Giao hồi ức về thời “vàng son” của tiệm vàng Sư Tử.

tới năm 1945, gia đình ông Giao bán cả 3 căn nhà trên để mua căn vi la rộng gần 700m2, được xây theo lối kiến trúc cổ, một mặt thông ra số 6 Đinh Liệt, mặt còn lại thông ra số 115 Hàng Bạc. Ông Giao tiết lộ, năm 1945, căn nhà này được mua với giá hơn 1000 cây vàng.

Gia đình ông Giao với hơn 30 nhân khẩu của 4 thế hệ hiện đang sinh sống trong căn vi la này. Đây cũng là ngôi nhà có diện tích rộng nhất con phố sầm uất quanh năm giao thương buôn bán tấp nập ở Hà Nội. Trong buổi chiều cuối năm vội vàng, mọi người trong gia đình ông Giao cũng tất bật với công việc sẵn sàng Tết.

Ngôi vi la 2 tầng trong khuôn viên rộng gần 700 m2, hiện là nơi sinh sống của hơn 30 nhân khẩu.

Năm nào cũng vậy, sau Tết ông Công táo quân, dù bận rộn với công việc buôn bán vàng bạc nhưng cụ Phạm Thị Tề luôn tự tay gói bánh chưng, sẵn sàng một cái Tết tươm tất cho gia đình. tới năm 90 tuổi, cụ Tề vẫn sáng láng, gói cả trăm cái bánh chưng cho người nước ngoài xem vào những ngày cận Tết.

Theo ông Giao, ngày xưa người dân Hà Nội gọi là ăn Tết chứ không phải chơi Tết. Trong đó, quan yếu nhất là bữa ăn tất niên, tập hợp tất cả mọi người của cả gia tộc. Bữa ăn này thường tổ chức vào chiều 30 Tết, trước thời khắc giao thừa.

Trong ký ức của một công tử nhà giàu Hà Nội thời xưa, điều đọng lại sâu nhất trong ông Giao là sự cầu kỳ của mâm cơm ngày Tết, với những món ăn ít xuất hiện trong những ngày thường. Vì vậy, ai ai cũng phấn khởi mong Tết tới.

“Mỗi dịp Tết tới, tôi nhớ nhất món canh bóng tôm bao của mợ (mẹ). Mợ chọn loại tôm nõn, sau đó giã tay, trộn với bột nếp, đúc vào khuôn để tạo thành các hình thù khác nhau rồi cho vào nấm, nước luộc gà nấu lên”, ông Giao bổi hổi nhớ lại.

Canh bóng trong các gia đình khác thường sử dụng phân bì lợn nhưng nhà ông Giao có điều kiện hơn nên sử dụng tôm nõn cùng nhiều vật liệu khác, làm nên bát canh bóng không giống nhau, in mãi trong trí tưởng của ông.

Là một trong những “đại gia” Hà Nội thời đó nên mỗi khi Tết tới, trong mâm cơm nhà ông Giao còn có món măng tây được nhập khẩu từ Pháp, thường được bán ở phố Hàng Buồm. Những cây măng đựng trong chiếc hộp vuông và nấu với cua bể, xào với thịt bò ăn 1 lần là nhớ mãi.

Món ăn “không giống nhau” nữa khiến nhiều người trong gia đình ông yêu thích vào mỗi dịp năm mới là bún thang. Bún thang nhà ông Giao còn được ăn cùng với cà cuống, bọng tinh dầu cà cuống rất thơm, làm món bún dậy mùi, thú vị.

Mâm cơm Tết của nhà giàu Hà Nội xưa rất cầu kỳ, nhiều món.

Bên cạnh những món “sơn hào hải vị”, mâm cơm ngày Tết nhà ông Giao không thể thiếu những món ăn truyền thống như bánh chưng, dưa hành, cá kho, thịt đông… Tất cả đều do mợ ông tự tay làm.

Ngoài những món ăn chính còn có các món chè tráng mồm: Chè kho, chè bà cốt ấm nóng rất hợp với những ngày lạnh của Tết.

Về quê ăn Tết bằng xe ngựa

Thời tiệm vàng Sư Tử “ăn nên làm ra”, trong nhà ông Giao lúc nào cũng có 10 gia nhân (giúp việc) làm các công việc bếp nước, chăm sóc trẻ con, phụ giúp công việc buôn bán của cửa tiệm.

Mỗi dịp Tết tới, nhà cửa được sửa sang, trang trí lại bàn thờ, mua sắm quần áo mới cho trẻ con, gia nhân. Ông giao cho biết, năm nào mợ ông cũng sắm cho mỗi gia nhân 1 bộ quần áo mới vì họ ở lại ăn tết cùng gia đình.

“Tết tới, bọn trẻ chúng tôi được mặc áo lương ta, đi giày da, đeo khánh bạc. Chị em tôi có khánh bạc đeo là hãnh diện lắm, vì không phải nhà nào cũng có điều kiện sắm cho con cái để đeo đi chơi Tết”, ông Giao nhớ lại.

Năm nào, cả đại gia đình cùng gia nhân cũng đi chùa cầu may, du xuân và tự sướng kỷ niệm. Sau đó, vào khoảng mùng 3 Tết, cả gia đình sẽ đi xe ngựa về quê (xã Thúc Kháng, huyện Bình Giang, Hải Dương) để ăn Tết.

Tết năm 1956 của đại gia đình ông Giao.

Quãng đường về quê chỉ 50km nhưng đi bằng ngựa nên phải vừa đi vừa nghỉ, mất nửa ngày mới về tới nơi. Tất cả gia nhân đều về quê ăn Tết cùng gia đình, cậu mợ ông luôn coi gia nhân như người thân, thậm chí còn đứng ra tổ chức tiệc cưới cho 1 trong những người đó.

Theo ông Giao, Tết xưa của người Hà Nội lấy sum họp là chính, xa tới đâu cũng phải về sum họp chiều 30 Tết với ý nghĩa rũ bỏ đi tất cả những gì còn đọng lại, vướng víu trong năm cũ.

Ông Giao cho biết thêm, Tết tới, những gia đình có điều kiện thường tặng nhau câu đối.

Có thể là câu đối bằng giấy, lụa, gỗ, trọng thể hơn là bằng gỗ sơn son thếp vàng. Tặng nhau câu đối với ước mong mang tới sự cân đối, hoàn chỉnh, may mắn và lễ nghĩa trong gia đình.

Dù phong lưu nhưng cậu mợ luôn khe khắt trong việc cho con cái tiền nong. “Tôi luôn hàm ơn vì cậu mợ đã không nuông chiều và dạy cho chúng tôi cách chi tiêu, trân quý đồng tiền. Bây giờ tôi ứng dụng dạy lại cho con cháu”, Ông Giao san sẻ.

Hàng ngày, ông Giao cùng các con cháu giữ gìn, chăm sóc khuôn viên căn vi la cổ, gia tài giỏi mẹ ông để lại.

Năm 1958, quốc gia có chính sách thống trị vàng bạc nên gia đình ông Giao bán lại toàn bộ vàng bạc, ngọc trai cho quốc gia, rồi mỗi người làm 1 công việc khác. Hiện ông Giao là một thầy thuốc Đông y, hàng ngày vẫn bận rộn với công việc bốc thuốc, thời rảnh rỗi, ông chăm sóc vườn trong khuôn viên ngôi nhà, chơi với con cháu và đi du lịch.

(Theo Dân Trí)

Theo: https://khachsanthanhdong.com/

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *